Ngày 18/5, Liên hiệp các Hội khoa học và kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp Hội đồng Khoa học Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức hội thảo “Nâng cao tiềm năng khoa học và công nghệ trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn 2050 phù hợp với các mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội thành phố theo hướng hiện đại, công nghiệp hóa-chiến lược và giải pháp”.

Tại sự kiện, các chuyên gia, nhà khoa học cho rằng, sau hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu, Thành phố Hồ Chí Minh (mới) đang chuyển từ mô hình đô thị trung tâm truyền thống sang mô hình siêu vùng đô thị-công nghiệp-cảng biển có quy mô kinh tế lớn nhất cả nước.

Quá trình này không chỉ mở rộng không gian phát triển mà còn tạo ra yêu cầu cấp bách về tái cấu trúc mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Theo đó, chiến lược cốt lõi của Thành phố Hồ Chí Minh (mới) là hình thành mô hình “siêu đô thị đổi mới sáng tạo-công nghiệp thông minh-cảng biển số-kinh tế xanh”.

Đây là mô hình phát triển liên kết vùng dựa trên công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và quản trị thông minh nhằm tối ưu hóa nguồn lực và nâng cao hiệu quả phát triển kinh tế-xã hội.

Theo mục tiêu Chương trình Khoa học và công nghệ và nâng cao tiềm lực khoa học và công nghệ trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2026-2030, Thành phố Hồ Chí Minh phát triển trở thành trung tâm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo hàng đầu Đông Nam Á.

Để thực hiện mục tiêu trên, các chuyên gia cho rằng, trước hết Thành phố Hồ Chí Minh cần xây dựng Trung tâm Điều hành số Thành phố Hồ Chí Minh.

Trung tâm này phải tích hợp toàn bộ dữ liệu về dân cư, đất đai, giao thông, logistics, cấp nước, môi trường, năng lượng, doanh nghiệp và đầu tư trên cùng một nền tảng số thống nhất.

Đây sẽ là nền tảng cốt lõi cho điều hành thông minh, dự báo rủi ro và hoạch định chính sách theo thời gian thực.

Thành phố Hồ Chí Minh cũng cần phát triển các cực đổi mới sáng tạo theo chức năng vùng. Trong đó, Thành phố Hồ Chí Minh (cũ) cần phát triển thành trung tâm tập trung vào AI, dữ liệu lớn, tài chính số, công nghệ y sinh và công nghệ đô thị.

Bình Dương (cũ) phát triển robot, tự động hóa, IoT công nghiệp, vật liệu mới và công nghệ môi trường công nghiệp. Bà Rịa-Vũng Tàu (cũ) cần tập trung vào logistics số, cảng biển thông minh, công nghệ biển, năng lượng tái tạo và quan trắc môi trường biển.

Ngoài ra, Thành phố Hồ Chí Minh cần nâng cao năng lực nghiên cứu và phát triển nội sinh; thúc đẩy mạnh thương mại hóa kết quả nghiên cứu và phát triển các sản phẩm công nghệ “Make in Vietnam”; phát triển nguồn nhân lực khoa học, công nghệ chất lượng cao; hoàn thiện cơ chế chính sách theo hướng cho phép thí điểm công nghệ mới.