Tập đoàn Samsung gắn hoạt động sản xuất với hệ sinh thái công nghiệp, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững tại Thái Nguyên.

Tái cấu trúc theo hướng xanh, hiện đại

Giai đoạn 2026 đến 2030, Thái Nguyên xác định tái định vị toàn diện chiến lược phát triển công nghiệp theo hướng xanh, hiện đại và bền vững, thay thế dần mô hình tăng trưởng dựa nhiều vào khai thác tài nguyên và lao động giá rẻ trước đây.

Trong đó, trọng tâm là đổi mới mô hình tăng trưởng trên nền tảng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và kinh tế tuần hoàn, nâng cao chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền công nghiệp. Mục tiêu đến năm 2030, khu vực công nghiệp và xây dựng chiếm trên 50% GRDP, trong đó công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục giữ vai trò động lực chủ lực dẫn dắt tăng trưởng.

Điểm đáng chú ý là các tiêu chí môi trường được xác định ngang hàng với mục tiêu kinh tế và trở thành điều kiện bắt buộc trong phát triển. Theo đó, toàn bộ khu và cụm công nghiệp đang hoạt động phải có hệ thống xử lý nước thải đạt quy chuẩn, kiểm soát chặt chẽ phát thải, từng bước hình thành các khu công nghiệp sinh thái.

Đồng thời, tỉnh thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo, sử dụng hiệu quả tài nguyên, hướng tới giảm dần cường độ phát thải trên mỗi đơn vị sản xuất. Đây là bước chuyển từ tăng trưởng nhanh sang tăng trưởng xanh và phát triển có trách nhiệm.

Song song với đó, không gian công nghiệp được tái cấu trúc có trọng tâm, gắn với lợi thế từng vùng và khả năng chịu tải môi trường. Khu vực phía Nam được định hướng trở thành cực tăng trưởng với các ngành công nghệ cao, điện tử, cơ khí chế tạo.

Khu vực phía Bắc ưu tiên phát triển công nghiệp năng lượng, khai khoáng gắn với chế biến sâu. Khu vực phía Đông và phía Tây phát triển công nghiệp chế biến nông lâm sản, tiểu thủ công nghiệp và du lịch. Cách tổ chức lại không gian này giúp khai thác hiệu quả tiềm năng từng vùng, đồng thời giảm áp lực môi trường cục bộ và tạo sự cân bằng trong phát triển.

Cùng với quy hoạch không gian, tỉnh chú trọng đầu tư hạ tầng đồng bộ, hiện đại tại các khu và cụm công nghiệp theo hướng xanh, thông minh. Các yếu tố xử lý chất thải, tiết kiệm năng lượng, sử dụng vật liệu thân thiện môi trường được tích hợp ngay từ khâu thiết kế, xây dựng đến vận hành. Điều này tạo nền tảng thu hút các dự án công nghệ cao, giá trị gia tăng lớn, đồng thời hạn chế các ngành nghề tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm.

Với cách tiếp cận đồng bộ và tầm nhìn dài hạn, Thái Nguyên đang hình thành cấu trúc công nghiệp mới, nơi tăng trưởng kinh tế hài hòa với hệ sinh thái tự nhiên. Đây là nền tảng quan trọng để bứt phá, hướng tới trở thành trung tâm công nghiệp xanh, hiện đại của khu vực.

Doanh nghiệp nhập cuộc chuyển đổi mô hình phát triển

Hệ thống điện mặt trời áp mái được lắp đặt tại nhiều nhà máy, góp phần thúc đẩy sản xuất xanh, tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải.

Định hướng công nghiệp xanh tại Thái Nguyên đã vượt qua giai đoạn chủ trương, trở thành động lực chi phối lựa chọn đầu tư và phương thức vận hành của doanh nghiệp. Từ sản xuất đến hạ tầng, xu hướng xanh hóa đang hình thành rõ nét.

Ông Trần Minh Hiếu, Tổng Giám đốc TNG Investment and Trading JSC: Chúng tôi đang đẩy mạnh chuyển đổi sang mô hình nhà máy xanh, với hệ thống điện mặt trời áp mái và tự động hóa từ 30-40% dây chuyền, qua đó giảm 10-15% mức tiêu hao năng lượng và phát thải.

Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, tiêu chuẩn xanh không còn là lợi thế cạnh tranh mà trở thành điều kiện bắt buộc. Doanh nghiệp không chuyển đổi sẽ khó tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.

Không chỉ ở khâu sản xuất, tư duy phát triển hạ tầng cũng đang chuyển mạnh theo hướng xanh và bền vững ngay từ giai đoạn đầu.

Tại Cụm công nghiệp Quảng Chu, ông Lễ Trung Nghĩa, đại diện Công ty CP Osen Fuji Bắc Kạn, cho biết: Dự án có tổng vốn gần 500 tỷ đồng, quy mô hơn 74ha, được thiết kế đồng bộ theo tiêu chuẩn môi trường ngay từ khâu quy hoạch. Hệ thống xử lý nước thải được đầu tư theo 4 mô-đun, tổng công suất 4.200m3/ngày đêm, nước thải sau xử lý bảo đảm đạt quy chuẩn QCVN 40:2011/BTNMT.

Bên cạnh đó, hạ tầng kỹ thuật được xây dựng đồng bộ với hệ thống giao thông nội bộ, vỉa hè cây xanh và chiếu sáng hoàn chỉnh, tạo không gian sản xuất an toàn, thân thiện và bền vững cho doanh nghiệp và người lao động.

Những chuyển động này cho thấy tăng trưởng xanh không đến từ giải pháp đơn lẻ, mà bắt đầu từ sự thay đổi căn bản trong tư duy phát triển, nơi sản xuất và hạ tầng cùng vận hành trong một hệ sinh thái thống nhất.  

Ông Nguyễn Tiến Cương, Phó Giám đốc Sở Công Thương Thái Nguyên: Tỉnh đang thực hiện thu hút đầu tư có chọn lọc, ưu tiên các dự án công nghệ cao, tiết kiệm năng lượng, có trung tâm nghiên cứu và phát triển, tạo giá trị lan tỏa. Đồng thời từng bước giảm tỷ trọng các ngành tiêu hao nhiều năng lượng, tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm, hướng tới cơ cấu công nghiệp hiện đại và bền vững.

Một trong những giải pháp trọng tâm là phát triển các khu công nghiệp sinh thái, thúc đẩy liên kết doanh nghiệp theo chuỗi giá trị tuần hoàn, tối ưu hóa sử dụng tài nguyên và giảm chi phí sản xuất. Cải cách hành chính tiếp tục được đẩy mạnh, quỹ đất sạch và hạ tầng đồng bộ được chuẩn bị sẵn sàng để đón dòng vốn đầu tư chất lượng cao.

Với cách làm đồng bộ từ quy hoạch, chính sách đến thực tiễn doanh nghiệp, Thái Nguyên đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành trung tâm công nghiệp xanh, hiện đại của khu vực trung du và miền núi phía Bắc trước năm 2030.

Dù vẫn còn những thách thức về hạ tầng và áp lực môi trường, xu hướng chuyển đổi đã được xác lập rõ ràng. Khi yếu tố xanh trở thành tiêu chuẩn xuyên suốt, công nghiệp sinh thái sẽ không chỉ là định hướng phát triển, mà trở thành nền tảng cốt lõi, đưa Thái Nguyên tiến xa hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu bằng con đường phát triển bền vững và có trách nhiệm.