Chế biến, chế tạo tiếp tục là động lực chính của sản xuất công nghiệp trong 10 tháng năm 2026

Theo Cục Thống kê, số liệu công bố ngày 3/11 cho thấy chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tháng 10 ước tăng 2,3% so với tháng trước và 15,0% so với cùng kỳ năm trước. Lũy kế 10 tháng, IIP tăng 12,4%; riêng chế biến, chế tạo tăng 13,0%, đóng góp 10,2 điểm phần trăm vào mức tăng chung.

Trong 10 tháng, IIP ngành sản xuất sản phẩm điện tử, máy vi tính và sản phẩm quang học tăng 15,2%; sản xuất xe có động cơ tăng 14,6%. Sản lượng ô tô tăng 25,1%, xe máy tăng 26,8%, máy tính xách tay tăng 25,9%, trong khi ti vi giảm 5,1% so với cùng kỳ.

Trên địa bàn cả nước, IIP 10 tháng tăng tại 33 địa phương; riêng Sơn La giảm 5,0%. 

Nhìn từ các báo cáo địa phương, tăng trưởng công nghiệp được duy trì bằng những nhóm ngành khác nhau. Điện tử và phương tiện vận tải nổi bật ở một số địa bàn sản xuất lớn, trong khi chế biến thực phẩm tiếp tục tạo động lực tại những địa phương có thế mạnh nông sản, thủy sản. Sự khác biệt này gợi mở yêu cầu hỗ trợ sản xuất phù hợp với cơ cấu ngành của từng địa bàn.

Tại phía Bắc, Hải Phòng ghi nhận IIP 10 tháng tăng 15,12% so với cùng kỳ. Chế biến, chế tạo tăng 14,99%, đóng góp 13,12 điểm phần trăm vào mức tăng chung của công nghiệp thành phố. Trong đó, ngành sản xuất sản phẩm điện tử, máy vi tính và sản phẩm quang học tăng 23,37%, đóng góp 8,20 điểm phần trăm. Đây là cơ sở cho thấy hoạt động của nhóm nhà máy điện tử có ảnh hưởng lớn đến nhịp tăng trưởng công nghiệp trên địa bàn.

Ở miền Trung, thông tin công bố của Đà Nẵng cho thấy IIP 10 tháng tăng 10,1%, trong đó chế biến, chế tạo tăng 10,4%. Kết quả này bổ sung một điểm sáng về sản xuất bên cạnh các hoạt động thương mại, dịch vụ của thành phố.

Tại Đắk Lắk, IIP 10 tháng tăng 13,54%; riêng chế biến, chế tạo tăng 17,33%. Ngành sản xuất, chế biến thực phẩm tăng 22,0%, với sản lượng cá ngừ đóng hộp tăng 28,06% và cà phê bột tăng 24,73% so với cùng kỳ. Những kết quả này cho thấy chế biến thực phẩm là một hướng đóng góp đáng chú ý vào tăng trưởng công nghiệp địa phương.

Ở phía Nam, Đồng Nai ghi nhận IIP 10 tháng tăng 13,19%. Chế biến, chế tạo tăng 12,10%, còn sản xuất và phân phối điện tăng 40,82% so với cùng kỳ. Bức tranh này cho thấy cần theo dõi đồng thời diễn biến của các ngành công nghiệp khi đánh giá động lực tăng trưởng trên địa bàn.

Tại Đồng bằng sông Cửu Long, Đồng Tháp ghi nhận IIP 10 tháng tăng 13,47%, trong đó chế biến, chế tạo tăng 14,30%. Sản lượng phi lê đông lạnh tăng 23,9%; gạo đã xát toàn bộ hoặc sơ bộ tăng 15,7% so với cùng kỳ. Hoạt động chế biến tiếp tục tạo đầu ra công nghiệp cho các sản phẩm có thế mạnh của địa phương.

Bên cạnh đà tăng sản lượng, diễn biến tiêu thụ và tồn kho là những chỉ dấu cần theo dõi trong giai đoạn cuối năm. Tại Đồng Nai, chỉ số tiêu thụ ngành chế biến, chế tạo 10 tháng tăng 9,16%. Tuy nhiên, riêng tháng 10, tiêu thụ giảm 0,12% so với tháng trước, còn chỉ số tồn kho tăng 13,48% so với tháng trước và 37,60% so với cùng kỳ.

Đồng Tháp cũng ghi nhận chỉ số tiêu thụ ngành chế biến, chế tạo 10 tháng tăng 11,47%, trong khi chỉ số sản xuất của ngành tăng 14,30%.

Các số liệu trên gợi ý cần đánh giá tiến độ sản xuất cùng với khả năng giao hàng và tình hình tồn kho theo từng nhóm sản phẩm. Tồn kho tăng có thể gắn với nhiều nguyên nhân; việc xác định sức ép tiêu thụ cần dựa thêm vào đơn hàng, cơ cấu hàng tồn và kế hoạch sản xuất của doanh nghiệp. Các trường hợp địa phương cũng chưa đủ để khái quát tình hình tồn kho của toàn ngành trên cả nước.

Trong hai tháng cuối năm, ưu tiên đối với quản lý ngành và địa phương là bám sát hoạt động của doanh nghiệp để xử lý kịp thời những vướng mắc ảnh hưởng đến vận hành nhà máy, sử dụng công suất và thực hiện đơn hàng. Tại các địa bàn có nhóm nhà máy điện tử, ô tô và thiết bị quy mô lớn, thông tin về kế hoạch sản xuất và nhu cầu lao động cần được cập nhật thường xuyên để chủ động phối hợp giải quyết khó khăn.

Với các ngành chế biến thực phẩm, duy trì chất lượng, giảm hao hụt và đáp ứng yêu cầu của khách hàng là những nội dung có thể hỗ trợ doanh nghiệp nâng hiệu quả sản xuất. Việc mở rộng công suất cần gắn với thị trường tiêu thụ và khả năng vận hành thực tế, qua đó chuyển đà tăng sản lượng thành kết quả kinh doanh bền vững hơn.

Từ kết quả 10 tháng, dữ liệu về công suất thực tế, sản lượng giao hàng và tồn kho theo ngành cần tiếp tục được bổ sung trong công tác theo dõi công nghiệp tại địa phương. Đây là cơ sở để lựa chọn đúng nội dung hỗ trợ doanh nghiệp, duy trì đà tăng trưởng và chuẩn bị kế hoạch sản xuất cho năm tiếp theo.

T.T.H.G

* Bài viết được tổng hợp từ thông tin và số liệu Báo cáo tình hình kinh tế xã hội tháng 10 và 10 tháng năm 2026 của Cục Thống kê, Bộ Tài chính và Thống kê thành phố Hải Phòng, Đồng Nai, tỉnh Đắk Lắk, tỉnh Đồng Tháp và Cổng Thông tin điện tử thành phố Đà Nẵng.