Hạ tầng phải đi trước không gian công nghiệp

Phát triển công nghiệp tại thành phố Huế đang đặt ra yêu cầu không chỉ có thêm quỹ đất mà phải chuẩn bị đồng bộ hạ tầng ngay từ đầu. Giao thông, logistics, cảng biển, thoát nước, xử lý nước thải và các dịch vụ hỗ trợ đang được đặt trong cùng bài toán để tạo không gian phát triển lâu dài cho doanh nghiệp.

Theo Ban Quản lý Khu kinh tế, công nghiệp thành phố Huế, Khu công nghiệp (KCN) Sài Gòn – Chân Mây ( thuộc Khu kinh tế Chân mây – Lăng Cô) diện tích khoảng 322,3ha, hiện công tác giải phóng mặt bằng đã thực hiện khoảng 225,51ha, diện tích cho thuê khoảng 207ha, hạ tầng đạt khoảng 80%. Khu công nghiệp hiện có 16 dự án. Qua khảo sát, yêu cầu được đặt ra là tiếp tục hoàn thiện hạ tầng theo hướng đồng bộ, bởi chất lượng hạ tầng, giao thông, logistics và các dịch vụ hỗ trợ là những yếu tố doanh nghiệp quan tâm khi lựa chọn địa điểm đầu tư.

Tuy vậy, hệ thống thoát nước và tình trạng ngập trên tuyến đường chính vào khu công nghiệp cần được khắc phục. Trong khi đó, một phần hàng hóa xuất nhập khẩu hiện vẫn phải đi qua các địa phương khác, làm tăng chi phí logistics cho doanh nghiệp.

Cùng với hạ tầng trong khu công nghiệp, yêu cầu phát triển hệ thống cảng, trong đó có cảng hàng rời và container, nâng cao hiệu quả khai thác cảng nước sâu Chân Mây và hình thành các công trình, dịch vụ phụ trợ cũng được đặt ra. Trong đó có nhà ở cho chuyên gia, người lao động, các dịch vụ thiết yếu, thương mại, thể thao và vui chơi.

Từ thực tế này, bài toán hạ tầng công nghiệp không còn chỉ nằm trong phạm vi một khu công nghiệp. Giao thông kết nối, cảng biển, logistics và hệ thống dịch vụ đi kèm cần được tính toán trong cùng không gian phát triển.

Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, ông Đặng Hữu Phúc – Giám đốc Sở Công Thương TP. Huế cho biết, định hướng xuyên suốt của thành phố là bảo đảm hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, bảo vệ môi trường và giữ gìn bản sắc đô thị di sản.

Theo ông Phúc, thành phố Huế từng bước phát triển theo mô hình KCN xanh, KCN sinh thái, bảo đảm hài hòa với cảnh quan và hạn chế tác động tới môi trường di sản, đô thị. Thành phố tập trung huy động các nguồn lực để hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật tại khu kinh tế, các khu và cụm công nghiệp theo hướng xanh.

“Yêu cầu bắt buộc là phải có hệ thống xử lý nước thải tập trung đạt tiêu chuẩn”, ông Phúc cho biết, đồng thời đặt mục tiêu các khu, cụm công nghiệp đang hoạt động phải đạt tiêu chuẩn môi trường.

Như vậy, cùng với mở rộng không gian sản xuất, thành phố Huế đang đặt yêu cầu nâng chất lượng hạ tầng. Hạ tầng công nghiệp không chỉ bảo đảm mặt bằng, giao thông, điện, nước mà còn phải đáp ứng yêu cầu về môi trường và khả năng phát triển bền vững.

Tính trước quỹ đất, giao thông cho công nghiệp mới

Ban Quản lý Khu kinh tế, công nghiệp thành phố Huế cho biết, thành phố Huế không chỉ đẩy mạnh phát triển công nghiệp theo hướng phía Nam mà địa phương đang nghiên cứu mở rộng, liên kết với các địa phương liền kề để mở rộng không gian phát triển về phía Bắc của thành phố.

Tại KCN Phong Điền, quy mô khoảng 700ha và định hướng mở rộng lên khoảng 2.038ha, thành phố xác định ưu tiên các ngành công nghiệp xanh, sạch, công nghệ cao, thân thiện với môi trường. Hiện KCN có 16 dự án đang hoạt động, tạo việc làm cho khoảng 10.600 lao động.

Vừa qua, trong chuyến khảo sát thực địa tại Cảng Mỹ Thủy, tỉnh Quảng Trị và một số khu công nghiệp, dự án trọng điểm ở khu vực phía Bắc thành phố Huế, Chủ tịch UBND thành phố Huế - Lê Trí Thanh nhấn mạnh, để phát triển công nghiệp khu vực phía Bắc, thành phố Huế cần kết nối không gian công nghiệp với hệ thống hạ tầng xung quanh, tuyến đường ven biển, cao tốc, cảng biển và Hành lang kinh tế Đông – Tây được đặt ra. Cùng với đó là rà soát quỹ đất, ưu tiên khu vực có cao độ cao, ít chịu ảnh hưởng ngập lụt và có khả năng kết nối thuận lợi với hệ thống giao thông. Các tuyến kết nối với Quốc lộ 1A, đường ven biển, cao tốc cũng được tính toán…

Cách tiếp cận này cho thấy việc hình thành không gian công nghiệp mới không chỉ là câu chuyện có thêm bao nhiêu hecta đất. Quỹ đất phải đi cùng giao thông, logistics và các điều kiện hạ tầng cần thiết để doanh nghiệp vận hành ổn định trong dài hạn.

Tại KCN Gilimex, giai đoạn 1 với diện tích 32ha đã hoàn thành và đưa vào hoạt động; thêm khoảng 112ha dự kiến hoàn thành trong quý IV/2026. Khu công nghiệp hiện có 4 dự án thứ cấp. Thành phố yêu cầu tiếp tục theo dõi, hỗ trợ các thủ tục pháp lý, tháo gỡ những vấn đề liên quan đến bồi thường, giải phóng mặt bằng, hạ tầng và logistics, đồng thời thúc đẩy nhà đầu tư triển khai dự án và thu hút các dự án thứ cấp phù hợp.

Với KCN Tứ Hạ, quy hoạch có diện tích khoảng 126,7ha, trong đó giai đoạn 1 khoảng 37,6ha. Khu công nghiệp đã có 14 dự án thứ cấp, tỷ lệ lấp đầy khoảng 81%, 11 dự án đang hoạt động, tạo việc làm cho khoảng 4.000 lao động. Thành phố thống nhất nghiên cứu mở rộng KCN, đồng thời yêu cầu khu vực mở rộng phải được đầu tư theo hướng nâng cao chất lượng hạ tầng, cây xanh, giao thông, thoát nước, cảnh quan và môi trường.

Nhìn từ các khu công nghiệp hiện hữu và định hướng mở rộng, yêu cầu “hạ tầng đi trước” đang được đặt trong một bài toán rộng hơn: chuẩn bị quỹ đất, kết nối giao thông, tổ chức logistics, bảo đảm môi trường và tạo không gian phát triển lâu dài cho doanh nghiệp. Đây cũng là nền tảng để Huế mở rộng không gian công nghiệp theo hướng đồng bộ hơn, đồng thời gắn phát triển sản xuất với yêu cầu xanh hóa và bảo đảm chất lượng hạ tầng trong dài hạn.

Từ đầu năm 2026 đến nay, thành phố Huế đã cấp mới 41 dự án với tổng vốn đầu tư đăng ký là 24.519 tỷ đồng (trong đó, có 4 dự án FDI với vốn đăng ký 125,6 triệu USD). Trong đó, địa bàn khu kinh tế, công nghiệp cấp mới 11 dự án với vốn đăng ký 9.157 tỷ đồng; ngoài khu kinh tế, công nghiệp cấp mới 30 dự án với vốn đăng ký 15.362 tỷ đồng. Ngoài ra, điều chỉnh tăng vốn 4 dự án với vốn tăng thêm 1.758 tỷ đồng.