Theo PGS.TS Nguyễn Thường Lạng, Việt Nam hiện có nhiều lợi thế để phát triển ngành dầu khí. Đó là nguồn tài nguyên dầu khí đáng kể, hệ thống hạ tầng khai thác, vận chuyển và phân phối tương đối đồng bộ, đội ngũ nhân lực chất lượng cao cùng sự hiện diện của một tập đoàn năng lượng lớn có đủ năng lực dẫn dắt ngành. Nói cách khác, Việt Nam không thiếu nguồn lực về vốn, công nghệ hay con người để phát triển ngành dầu khí trong giai đoạn mới.

Tuy nhiên, điều đang cản trở sự phát triển mạnh mẽ hơn của ngành lại nằm ở thể chế. Đây cũng là lý do việc sửa đổi Luật Dầu khí được đặt ra như một yêu cầu cấp thiết. Nếu các rào cản về cơ chế, chính sách và thủ tục đầu tư được tháo gỡ, ngành dầu khí sẽ có thêm không gian để phát triển, đồng thời tạo ra những tác động lan tỏa sâu rộng đối với toàn bộ nền kinh tế.

Theo PGS.TS Nguyễn Thường Lạng, giá trị lớn nhất của việc hoàn thiện Luật Dầu khí nằm ở khả năng nâng cao tính tự chủ về năng lượng.

Trên thực tế, dầu khí là một trong những ngành công nghiệp có khả năng dẫn dắt cao. Mỗi dự án dầu khí không chỉ tạo ra giá trị từ hoạt động khai thác mà còn kéo theo sự phát triển của hàng loạt ngành nghề liên quan như cơ khí chế tạo, vận tải biển, logistics, dịch vụ kỹ thuật, đóng tàu, nghiên cứu phát triển và các ngành kinh tế biển, công nghiệp khác. Chính chuỗi giá trị rộng lớn này đã tạo nên sức lan tỏa mạnh mẽ đối với tăng trưởng kinh tế, việc làm và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Từ góc độ kinh tế vĩ mô, dầu khí từ lâu đã là một trong những lĩnh vực đóng góp quan trọng cho ngân sách nhà nước và cán cân kinh tế quốc gia. Trong nhiều giai đoạn phát triển, nguồn thu từ dầu khí đã trở thành một trong những trụ cột của nền kinh tế. Nếu nguồn lực dầu khí tiếp tục được khai thác hiệu quả hơn, đồng thời mở rộng sang các lĩnh vực năng lượng mới và các hoạt động ngoài khơi, dư địa đóng góp cho tăng trưởng kinh tế sẽ còn lớn hơn rất nhiều.

Đặc biệt, giá trị lớn nhất của việc hoàn thiện Luật Dầu khí nằm ở khả năng nâng cao tính tự chủ về năng lượng. Trong bối cảnh thế giới thường xuyên đối mặt với các cú sốc địa chính trị, việc phụ thuộc quá lớn vào nguồn cung từ bên ngoài luôn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Khi chủ động được nguồn năng lượng trong nước, Việt Nam không chỉ giảm áp lực từ các biến động giá năng lượng toàn cầu mà còn hạn chế được những tác động từ các điểm nghẽn vận tải và chuỗi cung ứng quốc tế.

An ninh năng lượng vì thế không còn là câu chuyện riêng của ngành năng lượng mà đã trở thành một bộ phận quan trọng của an ninh kinh tế. Một nền kinh tế muốn duy trì tăng trưởng cao và ổn định cần có nguồn năng lượng bảo đảm, chi phí hợp lý và khả năng chống chịu trước các biến động bên ngoài. Đây cũng chính là nền tảng để nâng cao năng lực tự chủ của quốc gia trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt.

Luật Dầu khí là “chìa khóa” cho an ninh năng lượng và năng lực tự chủ quốc gia.

Bên cạnh đó, một hành lang pháp lý minh bạch và ổn định còn có ý nghĩa đặc biệt trong việc thu hút đầu tư. Các dự án dầu khí và năng lượng thường có quy mô vốn lớn, thời gian triển khai dài và mức độ rủi ro cao. Vì vậy, nhà đầu tư luôn cần một môi trường pháp lý rõ ràng, ổn định và có khả năng dự báo. Khi Luật Dầu khí được hoàn thiện theo hướng thông thoáng, hiện đại và phù hợp với thực tiễn phát triển mới, niềm tin của nhà đầu tư sẽ được củng cố, qua đó thu hút thêm nguồn vốn cho lĩnh vực năng lượng cũng như nhiều ngành kinh tế liên quan.

Có thể thấy, việc sửa đổi Luật Dầu khí không chỉ nhằm tháo gỡ khó khăn cho hoạt động tìm kiếm, thăm dò và khai thác dầu khí. Xa hơn, đây là bước đi quan trọng để khai thác hiệu quả nguồn lực quốc gia, tăng cường tự chủ năng lượng, củng cố an ninh kinh tế và tạo động lực mới cho tăng trưởng. Trong bối cảnh Việt Nam đang hướng tới các mục tiêu phát triển cao hơn trong giai đoạn mới, một khuôn khổ pháp lý hiện đại, đồng bộ và đủ sức khơi thông nguồn lực sẽ là điều kiện quan trọng để ngành dầu khí tiếp tục giữ vai trò là một trong những trụ cột của nền kinh tế.